Wydawca treści Wydawca treści

Powrót

Pracownik tymczasowy - prawa i obowiązki

Zasady pracy tymczasowej zostały uregulowane w 2003 roku w ustawie o pracownikach tymczasowych. Od ponad 10 lat ta forma zatrudnienia rozwija się, a agencje pracy tymczasowej stały się pełnoprawnymi uczestnikami rynku pracy. Na czym polega praca tymczasowa?

To specyficzna forma zatrudnienia zawierana między trzema podmiotami – pracownikiem, pracodawcą i agencją pracy tymczasowej. Jej specyfika polega na tym, że pracownik jest formalnie zatrudniany przez agencję pracy tymczasowej. Ta kieruje go do pracy u pracodawcy, z którym podpisała umowę o współpracy.

Korzyści płynące z pracy tymczasowej

Pracodawcy bardzo chwalą sobie możliwość zatrudniania pracowników tymczasowych. Dla nich oznacza to oszczędności. Nie muszą zajmować się chociażby prowadzeniem dokumentacji pracownika, rozliczać go z pracy i wynagradzać, odprowadzać składek ZUS, bo robi to za nich agencja pracy tymczasowej. Dzięki pracownikom tymczasowym pracodawca może elastycznie dostosowywać zatrudnienie do swoich potrzeb produkcyjnych czy usługowych. Dla firm operujących w branżach sezonowych pracownicy tymczasowi to klucz do sukcesu rynkowego.

Czy jednak oferta pracy tymczasowej jest równie atrakcyjna dla samych pracowników? Dla wielu z was o wiele atrakcyjniejsza byłaby oferta pracy stałej, etatowej. Na pracę tymczasową pracownicy godzą się często z braku alternatywy. Wśród nich znajdzie się wielu, którzy chwalą sobie taką formę zatrudnienia. To przede wszystkim osoby wracające na rynek pracy po okresie długotrwałego bezrobocia, z niskimi kwalifikacjami bądź małym doświadczeniem. Dzięki temu na nowo można podjąć aktywność zarobkową lub rozpocząć swoją pierwszą pracę.

Praca tymczasowa znaczy: chwilowa?

Powodów do podjęcia pracy tymczasowej jest wiele, powinieneś jednak zwrócić uwagę, że dla znaczącej większości pracowników tymczasowych tego typu zajęcie jest jedynie formą przejściową między bezrobociem a stałą umową, jaką mają nadzieję zdobyć.

Na co może liczyć pracownik tymczasowy?

Zasadą jest niedyskryminowanie pracowników ze względu na formę ich zatrudnienia. Oznacza to, że (z pewnymi wyjątkami) pracownik tymczasowy musi być traktowany w firmie tak samo, jak „własny" pracownik etatowy. Dotyczy to przede wszystkim wysokości wynagrodzenia, ale także prawa do urlopu wychowawczego, wypoczynkowego, płaconych za niego składek ZUS. 
Pracownicy tymczasowi mają też prawo do udziału w szkoleniach na zasadach takich, jak inni pracownicy. Na tych samych zasadach mogą też podnosić swoje kwalifikacje zawodowe. Warto zauważyć, że renomowane agencje pracy tymczasowej wiążą się z pracownikami raczej umowami o pracę (na czas określony) lub kontraktami menadżerskimi, tylko w wyjątkowych sytuacjach wykorzystując umowy cywilno-prawne (zwłaszcza, że te są obiektem szczególnego zainteresowania inspekcji pracy).

Koniec pracy tymczasowej

Nieco inaczej niż w przypadku zatrudnionych na stałe pracowników, rozwiązuje się z pracownikami tymczasowymi umowy o pracę. Jest to możliwe wyłącznie w sytuacji, gdy umowa ma formę umowy tymczasowej (a nie np. o wykonanie dzieła) i tylko wtedy, gdy dopuszcza taką możliwość. Wtedy okres wypowiedzenia trwa trzy dni, jeśli umowa o pracę nie przekracza dwóch tygodni lub tydzień, gdy umowa dotyczy pracy dłuższej niż dwa tygodnie. Przy czym wypowiedzenie takie nie wymaga uzasadnienia. Pracownik tymczasowy nie może wiecznie pracować tymczasowo u jednego pracodawcy. Jeśli w ciągu trzech lat przepracujesz w jednej firmie półtora roku, masz prawo domagać się zatrudnienia u pracodawcy na zasadzie umowy o pracę – chyba, że zostałeś skierowany do pracy w ramach zastępstwa nieobecnego pracownika (wtedy możesz pracować tymczasowo nawet trzy lata).

Jak nie dać się oszukać?

Obecnie oszustwa, których autorami były fałszywe agencje pracy tymczasowej, są już rzadkością. Nadal jednak znajdują się firmy, które próbują wykorzystać pracowników tymczasowych. Zawsze warto sprawdzić więc, z jaką agencją pracy tymczasowej nawiązuje się współpracę. Legalne agencje muszą mieć certyfikat nadany przez marszałka województwa i mieć uprawnienia do prowadzenia działalności na rynku pracy. Na szczęście sprawdzenie takiej firmy zajmuje chwilę. Ich baza znajduje się na stronach poszczególnych wojewódzkich urzędów pracy lub w Krajowym Rejestrze Agencji Zatrudnienia (kraz.praca.gov.pl). O jakości pracy agencji świadczy też liczba ofert zatrudnienia, którymi dysponują. Im więcej, tym lepsza agencja, ciesząca się większym zaufaniem pracodawców.

Autor: Urszula Rytwińska- Pośrednik pracy stażysta w CEiPM OHP w Suwałkach