Wydawca treści Wydawca treści

Powrót

Święto zmarłych czy Halloween?

Zbliżający się listopad co roku przypomina nam o Dniu Wszystkich Świętych, które od kilku lat obchodzone jest (szczególnie przez przedstawicieli młodszego pokolenia) na przemian lub równolegle z Halloween.

Dzień 1 listopada – co nie jest zapewne bez znaczenia dla młodzieży uczącej się – jest dniem wolnym od nauki i od pracy, ponieważ w tym właśnie dniu tłumnie odwiedzamy groby naszych bliskich, którzy odeszli, w ten sposób oddając im hołd i pamięć. Tak naprawdę to 2. listopada obchodzony jest (zgodnie z tradycją) tzw. Dzień Zaduszny, w którym powinniśmy czcić naszych zmarłych, ale ponieważ to 1 listopada jest dniem wolnym, odwiedzanie grobów zaczynamy już tego dnia, potocznie nazywając go Świętem Zmarłych.

W Polsce na poważnie

Dzień ten, pomimo swojej refleksyjności i zadumy nad życiem i jego przemijaniem, w pewien sposób jest charakterystyczny w swych symbolach, ponieważ właśnie 1 listopada groby pokryte są kolorowymi zniczami oraz kwiatami. W taki oto sposób ludzie wyrażają swoją pamięć o bliskich, którzy odeszli, niejednokrotnie pokonując setki kilometrów, aby w tym dni móc czuwać przy grobach bliskich podczas uroczystości Święta Zmarłych.

 

W Polsce dzień Wszystkich Świętych jest dniem zadumy, niekiedy smutku i tęsknoty za tymi, którzy byli nam bliscy, a którzy odeszli, tymczasem jak się okazuje nie wszędzie ten dzień obchodzony jest na poważnie. Są miejsca na świecie, gdzie dzień 1 listopada świętowany jest w duchu radości i oczekiwania. Zapraszamy zatem na małą wycieczką po kuli ziemskiej, aby dowiedzieć się, jak różne są obchody tego dnia w kilku krajach.

Radosny Meksyk, spokojna Hiszpania

W Meksyku, gdzie ludzie wierzą, że śmierć nie jest końcem życia, a jedynie przejściem do jego kontynuacji, święto ma wymiar uroczysty i radosny, ponieważ oprócz zniczy i kwiatów na groby bliskich Meksykanie przynoszą także jedzenie i owoce. Jak również – czego nie znamy w naszej tradycji świętowania 1 listopada – przygotowują ołtarze w swoich domach. Są one zdobione kolorowymi świeczkami, jedzeniem oraz wypiekanymi specjalnie na tę okazję  „Chlebami Zmarłych" w kształcie czaszek i kości. Ołtarzyki są również przyozdabiane pachnącymi kadzidełkami. Na takich domowych ołtarzach pojawiają się też zdjęcia bliskich, którzy odeszli, a ludzie w tym dniu świętują w wesołej i radosnej atmosferze.

 

Co więcej w Meksyku Święto Zmarłych jest traktowane ze względu na uroczyste i kolorowe obchody jako atrakcja turystyczna – w tym czasie Meksyk odwiedza rzesza turystów z innych krajów, podziwiających liczne korowody przebrane za szkielety i takie atrakcje jak „Festiwal Strachów" czy nocny przejazd „nieboszczyków na rowerach".

Hiszpanie z kolei świętują 1 listopada w sposób bardziej tradycyjny, ponieważ w tym dniu cmentarze zostają udekorowane wiązankami kwiatów na znak pamięci o zmarłych. Specyficzne w Hiszpanii jest to, że cmentarze są położone nad jeziorami, nad morzem czy w parkach, czyli z dala od miast i domostw.

 

Chiński zmarły potrzebuje smartfona!

Natomiast chińscy katolicy obchodzą Święto Zmarłych w tym samym dniu, co europejscy, czyli 1 listopada, kiedy to cmentarze, na których spoczywają skremowani bliscy otulone są dymem pachnących kadzideł – w ten sposób oddaje się cześć przodkom. Ciekawostką może być fakt, że chińskie cmentarze różnią się od europejskich, ponieważ w większości zmarli są kremowani, zaś urny lub skrzynki z ich prochami przechowuje się w miejscach na wzór bibliotek czy też archiwów. Każda taka urna posiada swój dzbanek do herbaty dla zmarłego, który w niej spoczywa.

 

Chińczycy wierzą, że potrzeby zmarłych bliskich są takie same jak żywych ludzi, dlatego też tradycja tam obowiązująca związana jest z paleniem różnego rodzaju rzeczy, ponieważ Chińczycy wierzą, że w ten sposób są one przesyłane zmarłym do zaświatów w celu zyskania ich przychylności. Na cmentarzach mieszkańcy Chin palą np. papierowe modele drogich aut i smartfonów, czy też figurki służby domowej!

Jak wiemy – zgodnie z przysłowiem „co kraj, to obyczaj",  jedna rzecz jest wspólna bez względu na to, gdzie i w jaki sposób jest obchodzone Święto Zmarłych – to  pamięć i pełne szacunku wspomnienia o tych, którzy odeszli.

Amerykańskie Halloween

Obecnie, wraz z popularyzacją kultury amerykańskiej poprzez m.in. filmy, coraz powszechniej także i w Polsce obchodzony jest tzw. Halloween. Skąd tak naprawdę wzięło się Halloween? Świętowanie wywodzi się z tradycji anglosaskiej, z celtyckiego święta Samhain, w czasie którego wygaszano ogień i wszystkie światła, aby nie wskazywać drogi zmarłym duszom, a ogień palono daleko od domostw. W drugiej połowie XIX wieku tradycja przywędrowała wraz z irlandzkimi emigrantami do Ameryki i tam święto zmieniło nazwę na Halloween. Sama zaś nazwa wzięła się od zdania „All Hallows' Eve", co w tłumaczeniu z języka angielskiego oznacza „wigilię Wszystkich Świętych". (1)

 

To dlatego 31 października po zmroku dzieci zaczynają zabawy związane z obchodzeniem Halloween, najczęściej polegające na odwiedzaniu domów sąsiadów w przebraniach strachów i ubiorów, otrzymując w zamian słodycze.

Co wolą młodzi Polacy?

A jak wygląda udział młodych ludzi w Święcie Zmarłych i Halloween oraz ich stosunek do ich obchodzenia? Przeprowadziliśmy mały sondaż wśród młodych ludzi w przedziale wiekowym 15-20 lat i jak się okazuje ponad 97% z nich bierze aktywny udział w uroczystości 1 listopada, podczas gdy niewiele ponad 65% także obchodzi Halloween. Młodzi zapytani o symbole typowe dla Święta Zmarłych podają w kolejności: znicze, święci, zmarli oraz krzyż, analogicznie dla Halloween padają kolejno odpowiedzi: dynia, słodycze, przebrania i zabawa.

Co ważne badanie pokazuje także, że młodzież w ponad 78% potwierdza, że widzi różnice pomiędzy Świętem Zmarłych a Halloween. Ponadto osoby uczące się zapytane o powód obchodzenia Święta Zmarłych, jako najważniejszy podają oddanie hołdu bliskim, którzy odeszli, jak również wskazują na fakt, że każdy ma w rodzinie kogoś bliskiego, kto umarł. Przy pytaniu o powód obchodzenia Halloween, największa liczba młodzieży podaje dobrą zabawę.
Ponad 82% zapytanych w naszej sondzie twierdzi, że Święto Zmarłych jest dla nich bliższe niż Halloween, na które jedynie 17% wskazało jako przewagę nad Świętem Zmarłych.

Autor tekstu: Karolina Kałużna – MBP Szczecin

Autor ankiety i badań: Oliwia Chmielewska – HP Białogard

źródła:

1. Cytowane z portalu :http://www.mowimyjak.pl/. Artykuł pt: „Skąd pochodzi Haloween?" Informacje dotyczące obchodzenia Święta Zmarłych na świecie czerpałam z artykułu Polskiego Radia: www.polskieradio.pl
2. Sondaż przeprowadzony wśród 70 uczestników  wieku 15-20 lat,16-13 Hufca Pracy w Białogardzie (uczniowie Gimnazjum dla Dorosłych oraz Zasadniczej Szkoły Zawodowej)


Widok zawartości stron Widok zawartości stron