Wydawca treści Wydawca treści

Powrót

Ochrona młodzieży przed nadużywaniem alkoholu

Współczesna młodzież jest narażona na wiele zagrożeń związanych z używaniem środków psychoaktywnych. Jest to coraz częstsze zjawisko w naszym społeczeństwie, a zarazem poważny problem skutkujący negatywnymi następstwami tych zachowań. Nadużywanie alkoholu ma szkodliwy wpływ na stan zdrowia młodego człowieka, rozwój kariery edukacyjnej i zawodowej, jakość życia, a także na bezpieczeństwo własne i innych osób.

Przyczyny sięgania młodzieży po alkohol

Wielu psychologów i socjologów bada i poszukuje przyczyn tego typu zachowań. Według badań B. Sypniewskiej i B. Zawadzkiej czynnikami wpływającymi na nadużywanie alkoholu przez młodzież są:

• pochodzenie z rodzin wielodzietnych, niepełnych lub rozbitych, które borykają się z problemami finansowymi,
• trudności w zakresie rozwiązywania własnych problemów, w szczególności,  trudności natury emocjonalnej,
• występowanie nadmiernej agresji i skłonności do zachowań destrukcyjnych,
• trudności w zakresie wyrażania własnych emocji i uczuć; przystępowanie do grup subkulturowych.

Natomiast na podstawie badań przeprowadzonych przez K. Śmietało w grupie uczniów szkół podstawowych, średnich, zawodowych i studentów, przyczynami sięgania po alkohol są:

• chęć zaimponowania rówieśnikom,
• ciekawość,
• lepsze samopoczucie po spożyciu alkoholu,
• namowa rówieśników,
• brak zainteresowań, nuda,
• niepowodzenia w nauce,
• chęć ucieczki od rzeczywistości,
• „poszukiwanie wolności”.

Skutki nadużywania alkoholu

Skutki nadużywania alkoholu przez młodzież można charakteryzować w wymiarze problemów psychicznych, społecznych i zdrowotnych. Problemy psychiczne – osoba pijąca alkohol zostaje pozbawiona wartości, które nadają sens jej życiu, ponieważ nie może w pełni wykorzystać swojego potencjału w wyniku osłabienia sprawności intelektualnych, braku refleksyjnego myślenia, krytycyzmu, zawężenia zainteresowań, dekoncentracji uwagi, mniejszej empatii, wrażliwości na potrzeby innych, impulsywności, nieufności, lub stanów depresyjnych.

Problemy społeczne - młodzież pijąca alkohol często wchodzi w konflikt z prawem, łamie normy społeczne poprzez agresywne i chuligańskie zachowania. Bardzo często ma problemy w szkole czy zakładzie pracy. Zdarzają się kradzieże, włamania, udziały w bójkach czy pobiciu. Wypadki powodowane przez nietrzeźwych kierowców mają miejsce na prostych odcinkach dróg, na zakrętach i na przejściach dla pieszych. Trzeba również zaznaczyć, iż problem alkoholowy zagraża całej rodzinie, ponieważ doprowadza do niszczenia życia uczuciowego, eliminuje źródła wsparcia i wzajemnej pomocy, prowadzi do  utraty kontaktu i  braku zrozumienia w rodzinie, wyczerpania jej zasobów materialnych i współuzależnienia, a w konsekwencji izolacji rodziny od świata. W związku z tym wszyscy członkowie rodziny cierpią, doświadczają poczucia zagrożenia jednocześnie pragnąc normalnego i bezpiecznego życia.

Problemy zdrowotne - alkohol działa  toksycznie na organizm. Powoduje występowanie powikłań zdrowotnych, w szczególności powikłań somatycznych (fizycznych). U młodych osób nadużywających alkohol występuje także większa częstotliwość samobójstw i prób samobójczych. Objawami występującymi w układzie nerwowym są zaburzenia czucia, osłabienie, nerwobóle, a nawet padaczka alkoholowa. Alkohol wpływa również toksycznie na układ pokarmowy. Tutaj najczęstszymi zmianami są przewlekłe stany zapalne błon śluzowych jamy ustnej, żołądka, przełyku, dwunastnicy. 

Profilaktyka alkoholowa

Współczesne modele programów profilaktycznych nastawione są na rozwijanie ogólnych umiejętności psychologicznych, społecznych, zawodowych. Zadaniem profilaktyki jest dostarczenie młodzieży, w przystępny sposób, rzetelnej wiedzy na temat uzależnienia alkoholowego i jego skutków. Wychowanie młodego człowieka to proces, który wymaga poświęcenia, ciągłości i systematyczności. W ostatnim czasie obserwujemy wyraźne nasilenie zjawisk patologicznych, które są poważnym zagrożeniem dla młodych ludzi, dopiero co wchodzących w relacje społeczne. Wynikają one m.in. ze złego funkcjonowania rodziny. Zjawiska te powodują „kłopotliwe” zachowania, słabe wyniki w nauce, fobie szkolne, a także niską samoocenę. Młodzież poszukuje akceptacji dla siebie, swoich dążeń i pragnień nie zawsze do końca sprecyzowanych. Przy braku zainteresowania ze strony najbliższych, szkoły lub jednostek opiekuńczo – wychowawczych, zwraca się ku modelom negatywnym. Kluczem do sukcesu w profilaktyce alkoholowej młodzieży jest nauka asertywności oraz dostarczanie informacji na temat skutków ryzykownych zachowań. W Polsce działa wiele instytucji realizujących programy profilaktyczne dotyczące problematyki zażywania alkoholu i innych środków psychoaktywnych. Ochotnicze Hufce Pracy są jedną z takich instytucji. OHP zajmują się pomocą młodzieży zagrożonej wykluczeniem społecznym i uzależnieniami. Współpracując z pracodawcami i szkołami wspólnie realizujemy programy profilaktyczne, które mają pomóc młodzieży w uzupełnianiu braków edukacyjnych, a zarazem kształcić ich umiejętność twórczego myślenia. Informujemy młodzież o mechanizmach uzależnienia od alkoholu oraz o trudnościach związanych z powrotem do abstynencji. Skutecznej profilaktyki nie sposób realizować bez wsparcia rodziców czy służby zdrowia. Działania zmierzające do ochrony młodzieży przed popadnięciem w alkoholizm jest wyzwaniem dla rodziców, opiekunów, wychowawców i nauczycieli.  Chcąc ustrzec młodzież przed nałogami należy uświadomić jej jak duże niebezpieczeństwo dla zdrowia, życia i funkcjonowania w społeczeństwie niesie za sobą eksperymentowanie ze środkami uzależniającymi. Ważne jest, aby wprowadzić modę na życie beż używek i ochronić w ten sposób młodzież przed zgubnymi skutkami nadużywania alkoholu.

Autor: Anna Chrzanowska


Widok zawartości stron Widok zawartości stron